Sàn-pō͘ Bih Ji̍t-thâu, Chham-koan高雄《台文通訊》展覽ê Kám-sióng
/ Júi-hûn
Chòe-kīn ê ji̍t-thâu ná-chhiūⁿ beh kā lâng sio tio̍h-siong, ta̍k-ji̍t lóng tī thiⁿ-téng teh phah-la̍h. Ūi-tio̍h siám-pī ji̍t-thâu ê tui-sat, góa bih ji̍p-khì Ko-hiông Bûn-ha̍k-koán liâng--chi̍t-ē. Soah hoat-hiān, “Ĕ? Goân-lâi hit ê tián-lám tī chia--o͘h!” Sī--lah, che m̄ sī siáⁿ-mih kang-siong ho̍k-bū, tō chin tan-sûn bat tī bāng-lō͘ khòaⁿ--kòe, chin tú-hó keng-kòe khòaⁿ--tio̍h.
Chit ê tián-lám si̍t-chāi sim-sek, hō-miâ “寫咱Tâi-oân話”. Góa tùi chit jī “lán” kám-kak kî-koài, chit ê “lán” sī teh kóng lí hām góa? Tān-sī lâi khòaⁿ tián-lám ê lâng pah-pah-khoán, bô-it-tēng siūⁿ-beh hō͘ pau-hâm tī lāi-té. Tián-lám phiau-tê ê piⁿ
--a ōe 1 chiah gû, chiàu góa só͘ chai, che sī《台文通訊》ê logo. M̄-koh i soah ēng chheⁿ-sek--ê, kám sī ū teh àm-sī chheⁿ-mê-gû ê ì-sù? Góa m̄ chai. M̄-koh kui-ê tián-lám ê sek-tī lóng sī ēng chit sek, khòaⁿ--khí-lâi ná-chhiūⁿ kúi-hóe, oan-hûn ê sek, koh hō͘ góa liân-sióng-tio̍h Pe̍h-pâi-á Bîn-chiòng-tóng ê tāi-piáu-sek.
“漢羅合寫” ê概念bē-bái, 為著chun-tiōng chit个概念, góa決定iā lām teh siá. M̄-koh chit ê khài-liām tiāⁿ-tiāⁿ hō͘ góa chin tiû-tû. Tàu-té tiang-sî beh ēng羅馬字? Tiang-sî beh phah漢字? Tián-lám kóng ta̍k-ke標準無仝, góa iáu sī m̄ chai án-nóa分配比例.
Chit-má chin hán-tit ū chit khoán Tâi-gí-bûn ê展覽, góa siá chit ê kám-sióng mā ke-kiám kó͘-lē ta̍k-ke ē-sái khì chham-koan, pit-kèng iā sī lâng sin-khó͘ chò--ê. Iû-kî lāi-té介紹ê作家, lóng sī siōng chán--ê, 陳明仁, 蕭平治, 陳雷, in ê chok-phín lóng chin hó-khòaⁿ koh hó tha̍k, tha̍k-tio̍h chin kám-tōng, thâu-khak-lāi koh ē cháu-chhut ōe-bīn. Lēng-gōa i iā kài-siāu,《台文通訊》
án-nóa tī hit ê Tâi-oân-lâng hŏng ap-pek ê sî-tāi, tī hái-gōa kè-sio̍k kā Tâi-gí-bûn thòaⁿ--lo̍h-khì, án-nóa kiâⁿ-kòe che bô kán-tan ê 12 tang, hō͘ lâng chin khim-pōe.
Án-ne sǹg-sǹg--leh,《台文通訊》
eng-kai sī 20 tang ê le̍k-sú, iā tō sī 1991~2011.《台文BONG報》sī 1996
~2011，án-ne sǹg 15 tang ê le̍k-sú.《台文通訊BONG報》sī 2012 kàu-taⁿ, chha-put-to beh 15 tang--ah. In-ūi chit ê tián-lám ū khǹg《台文通訊》hām《台文BONG報》ê合訂本, tì-sú góa chin giâu-gî, 35 nî kì-liām eng-kai sī kóng《台文通訊》ka《台文通訊BONG報》ê sî-kan--hoⁿh? In-ūi kui-ê tián-lám lóng bô khòaⁿ-tio̍h siáⁿ-mih《台文通訊BONG報》ê chu-liāu, kan-na nî-pió kúi jī niâ.
Nî-pió koh ū 1 ê só͘-chāi chin koài-kî. 2023年《台灣字》ho̍k-khan, i kóng i chiap-siū漢羅合寫, 全白話字tâu-kó. I kóng張復聚kiông-tiāu “脫漢hâm建國”, tān-sī in soah koh chiap-siū漢羅合寫, án-ne siá漢羅ê lâng beh án-nóa “脫漢”? Koh-chài kóng, iû gōa-kok lâi ê kàu-hōe só͘ chhòng ê Pe̍h-ōe-jī kám chin-chiàⁿ sek-ha̍p ēng lâi chiâⁿ-chò Tâi-oân kiàn-kok ēng ê bûn-jī, góa iā chin tiû-tû. Lēng-gōa i āu-piah koh pó͘ 1 kù “《台灣字》復刊主要ê因端，是《台文通訊BONG報》現此時經營ê路線完全改變。” Kóng kah bē-su《台文通訊BONG報》m̄ chiap-siū Pe̍h-ōe-jī hām漢羅合寫--leh? Tān-sī lâng ū--ah! Án-ne siá si̍t-chāi hō͘ lâng gō͘-hōe.
Chóng kóng--1-kù, 展覽ê mi̍h-kiāⁿ sǹg sī kán-tan koh bêng-pe̍k, chì-chió hō͘ bô liáu-kái chit tōaⁿ le̍k-sú ê lâng thang chai-iáⁿ--tām-po̍h. Chham-koan-oân kám-kak, iáu sī ū chin chē siūⁿ-hoat, iā tit-tio̍h chi̍t-kóa tì-sek. Tián-lám tī Tiong-iong Kong-hn̂g Chia̍t-ūn-chām piⁿ--a ê Ko-hiông Bûn-ha̍k-koán, kàu 8/29, sī lâm-pō͘ chin chē iú-chì chú-pān--ê.
Chit ê tián-lám si̍t-chāi sim-sek, hō-miâ “寫咱Tâi-oân話”. Góa tùi chit jī “lán” kám-kak kî-koài, chit ê “lán” sī teh kóng lí hām góa? Tān-sī lâi khòaⁿ tián-lám ê lâng pah-pah-khoán, bô-it-tēng siūⁿ-beh hō͘ pau-hâm tī lāi-té. Tián-lám phiau-tê ê piⁿ
--a ōe 1 chiah gû, chiàu góa só͘ chai, che sī《台文通訊》ê logo. M̄-koh i soah ēng chheⁿ-sek--ê, kám sī ū teh àm-sī chheⁿ-mê-gû ê ì-sù? Góa m̄ chai. M̄-koh kui-ê tián-lám ê sek-tī lóng sī ēng chit sek, khòaⁿ--khí-lâi ná-chhiūⁿ kúi-hóe, oan-hûn ê sek, koh hō͘ góa liân-sióng-tio̍h Pe̍h-pâi-á Bîn-chiòng-tóng ê tāi-piáu-sek.
“漢羅合寫” ê概念bē-bái, 為著chun-tiōng chit个概念, góa決定iā lām teh siá. M̄-koh chit ê khài-liām tiāⁿ-tiāⁿ hō͘ góa chin tiû-tû. Tàu-té tiang-sî beh ēng羅馬字? Tiang-sî beh phah漢字? Tián-lám kóng ta̍k-ke標準無仝, góa iáu sī m̄ chai án-nóa分配比例.
Chit-má chin hán-tit ū chit khoán Tâi-gí-bûn ê展覽, góa siá chit ê kám-sióng mā ke-kiám kó͘-lē ta̍k-ke ē-sái khì chham-koan, pit-kèng iā sī lâng sin-khó͘ chò--ê. Iû-kî lāi-té介紹ê作家, lóng sī siōng chán--ê, 陳明仁, 蕭平治, 陳雷, in ê chok-phín lóng chin hó-khòaⁿ koh hó tha̍k, tha̍k-tio̍h chin kám-tōng, thâu-khak-lāi koh ē cháu-chhut ōe-bīn. Lēng-gōa i iā kài-siāu,《台文通訊》
án-nóa tī hit ê Tâi-oân-lâng hŏng ap-pek ê sî-tāi, tī hái-gōa kè-sio̍k kā Tâi-gí-bûn thòaⁿ--lo̍h-khì, án-nóa kiâⁿ-kòe che bô kán-tan ê 12 tang, hō͘ lâng chin khim-pōe.
Án-ne sǹg-sǹg--leh,《台文通訊》
eng-kai sī 20 tang ê le̍k-sú, iā tō sī 1991~2011.《台文BONG報》sī 1996
~2011，án-ne sǹg 15 tang ê le̍k-sú.《台文通訊BONG報》sī 2012 kàu-taⁿ, chha-put-to beh 15 tang--ah. In-ūi chit ê tián-lám ū khǹg《台文通訊》hām《台文BONG報》ê合訂本, tì-sú góa chin giâu-gî, 35 nî kì-liām eng-kai sī kóng《台文通訊》ka《台文通訊BONG報》ê sî-kan--hoⁿh? In-ūi kui-ê tián-lám lóng bô khòaⁿ-tio̍h siáⁿ-mih《台文通訊BONG報》ê chu-liāu, kan-na nî-pió kúi jī niâ.
Nî-pió koh ū 1 ê só͘-chāi chin koài-kî. 2023年《台灣字》ho̍k-khan, i kóng i chiap-siū漢羅合寫, 全白話字tâu-kó. I kóng張復聚kiông-tiāu “脫漢hâm建國”, tān-sī in soah koh chiap-siū漢羅合寫, án-ne siá漢羅ê lâng beh án-nóa “脫漢”? Koh-chài kóng, iû gōa-kok lâi ê kàu-hōe só͘ chhòng ê Pe̍h-ōe-jī kám chin-chiàⁿ sek-ha̍p ēng lâi chiâⁿ-chò Tâi-oân kiàn-kok ēng ê bûn-jī, góa iā chin tiû-tû. Lēng-gōa i āu-piah koh pó͘ 1 kù “《台灣字》復刊主要ê因端，是《台文通訊BONG報》現此時經營ê路線完全改變。” Kóng kah bē-su《台文通訊BONG報》m̄ chiap-siū Pe̍h-ōe-jī hām漢羅合寫--leh? Tān-sī lâng ū--ah! Án-ne siá si̍t-chāi hō͘ lâng gō͘-hōe.
Chóng kóng--1-kù, 展覽ê mi̍h-kiāⁿ sǹg sī kán-tan koh bêng-pe̍k, chì-chió hō͘ bô liáu-kái chit tōaⁿ le̍k-sú ê lâng thang chai-iáⁿ--tām-po̍h. Chham-koan-oân kám-kak, iáu sī ū chin chē siūⁿ-hoat, iā tit-tio̍h chi̍t-kóa tì-sek. Tián-lám tī Tiong-iong Kong-hn̂g Chia̍t-ūn-chām piⁿ--a ê Ko-hiông Bûn-ha̍k-koán, kàu 8/29, sī lâm-pō͘ chin chē iú-chì chú-pān--ê.
圖一：Tián-lám siōng thâu-chêng ê kài-siāu.
圖二：I siá ê 2023 nî hit tōaⁿ, góa kám-kak bô ha̍p-lí.
編註：Chit篇無調整漢羅用字，照作者原稿刊登。本文由讀者投稿，內容是個人意見。《台文通訊》tī 1991年創刊、《台文BONG報》tī 1996年創刊，兩个刊物tī 2012年合刊做《台文通訊BONG報》，由李江却台語文教基金會繼續發行到taⁿ。文中講--著ê展覽〈寫咱Tâi-oân話——台文通訊35冬紀念展覽〉，主辦單位是高雄文學館kah打狗台語文促進協會，李江却台語文教基金會並無參與。
圖二：I siá ê 2023 nî hit tōaⁿ, góa kám-kak bô ha̍p-lí.
編註：Chit篇無調整漢羅用字，照作者原稿刊登。本文由讀者投稿，內容是個人意見。《台文通訊》tī 1991年創刊、《台文BONG報》tī 1996年創刊，兩个刊物tī 2012年合刊做《台文通訊BONG報》，由李江却台語文教基金會繼續發行到taⁿ。文中講--著ê展覽〈寫咱Tâi-oân話——台文通訊35冬紀念展覽〉，主辦單位是高雄文學館kah打狗台語文促進協會，李江却台語文教基金會並無參與。
